georgianeli

ჯალალ-ედ-დინ რუმი სიყვარულზე

In Uncategorized on აპრილი 5, 2016 at 11:39 AM

Rumi-752

  • გულის სწორნი ერთმანეთს სადღაც ბოლოში კი არ ხვდებიან. ისინი ყოველთვის ერთმანეთში არიან.
  • სიყვარული ეს არის: ფრენით ესწრაფვოდე იდუმალ ზეცას, რათა ყოველ ჯერზე ასეულობით ფარდა შეხსნა. ჯერ ცხოვრება უნდა მიუშვა. ბოლოს კი იარო მოძრაობის გარეშე.
  • სიყვარული კი არ უნდა ეძიო, არამედ ის ზღუდეები იპოვო, რომლებიც მის წინააღმდეგ აღმართე საკუთარ თავში.
  • განიშორე ათასობით ნახევარსიყვარული, რათა ერთი მთლიანი გულით დაბრუნდე შინ.
  • რაც უფრო მეტად აღვწერთ და განვმარტავთ სიყვარულს, მით უფრო გვრცხვენია ჩვენი სიტყვების, როცა გვიყვარდება.
  • სიყვარული ხიდია ჩვენსა და ყველაფერს შორის.
  • თუკი ვერ მიპოვი საკუთარ თავში, ვერასოდეს მიპოვი. რამეთუ მე დასაბამიდანვე ვიყავი შენთან.
  • სიტყვიერი განმარტება საგანთა უმრავლესობას გასაგებს ხდის, მაგრამ კიდევ უფრო გასაგებია სიყვარული ლაპარაკის გარეშე.
  • გონება უძლურია სიყვარულის გამოსახატად.
  • მხოლოდ გულით ეხები ზეცას.
  • დაე შენი საქმენი ისეთი მშვენიერნი იყვნენ, როგორც შენი სიყვარული.
  • მე შენი ვარ. ნუ მომცემ უკან საკუთარ თავს.
  • როდესაც შენთან ვარ, მთელს ღამეს ერთად ვათენებთ. როდესაც არ ხარ ჩემთან, ვერ ვიძინებ. დიდება უფალს ორივე უძილობისათვის. და მათ შორის განსხვავებისთვისაც.
  • მინდა გხედავდე. ვიცოდე შენი ხმა. ვიგრძნო, როცა სახლს უახლოვდები.  შევიყნოსო შენი სურნელი, როცა შემოვდივარ შენს მიერ ახლადდატოვებულ ოთახში. ვიცოდე შენი ქუსლის ზურგი, ტერფის დამრეცი. გავითავისო, თუ როგორ კუმავ და აპობ ბაგეებს, თუნდაც უმცირესი წვეთი, როცა ვიხრები შენსკენ და გკოცნი. მინდა ვიცოდე სიხარული იმისა, რომ ჩურჩულით მთხოვ მეტს.
  • შენს ნათელში ვსწავლობ, თუ როგორ მიყვარდეს. შენს მშვენიერებაში, თუ როგორ შევქმნა პოეზია. ჩემს მკერდში ცეკვავ, სადაც არავინ გხედავს, მაგრამ ზოგჯერ ჩემი ხედვა გწვდება, რომელიც ამ ხელოვნებად გარდაიქცევა.
  • ერთმანეთს ემშვიდობებიან ისინი, ვისაც ერთურთი თვალებით უყვართ. რამეთუ არ არსებობს განშორება იმათთვის, ვინც ერთმანეთს გულით და სულით ყვარობს.
  • მხოლოდ ორი რამ ვერ ივსება ბოლომდე – სამყაროსა და ცოდნის ტრფიალი.
  • სადაც არ უნდა იყო და რასაც არ უნდა აკეთებდე, გიყვარდეს.
  • მიეცით საშუალება ჩუმად გამოგაქანდაკოთ იმ უცნობი მიზიდულობის ძალამ, რომელიც სინამდვილეში გიყვართ. ეს თქვენ მართებულ გზაზე გატარებთ.
  • მართებული და მცდარი გზების იქით არის ველი. იქ შეგხვდები.

მარი და კოკას თარგმანი

Advertisements

ემანუელ მუნიეს გამონათქვამები

In Uncategorized on ივნისი 21, 2014 at 11:11 AM

mounier

* * *
ყველაფრისადმი გულგრილი ადამიანები ინერტულები ხდებიან.

* * *
პოლიტიკოსის ყველაზე დიდი ღირსება ისაა, რომ არ დაკარგოს სიმრთელე.

* * *
ყველა დიდი რელიგია იმავე ბილიკს მიჰყვება, რასაც დიდი ეპიდემიები.

* * *
როგორც მრავალ ადამიანთა სასოწარკვეთილებათა ჯამი ვერ იძლევა სასოებას, ასევე ცრუ ფასეულობები ვერ იქცევიან ჭეშმარიტ ფასეულობებად.

* * *
ძალადობას უნდა ებრძოლო, მაგრამ ყველანაირად ეცადო, გაექცე მას, ნიშნავს, უარი თქვა, გადაწყვიტო უდიდესი ადამიანური ამოცანები.

* * *
მშვიდობა არაა ლაჩართა სათნოება.

* * *
უნდა განიცდიდე, რათა ჭეშმარიტება დოქტრინად კი არ იქცეს, არამედ ტანიდან იბადებოდეს.

* * *
პიროვნება-ერთადერთი სინამდვილეა, რომელსაც შევიმეცნებთ და რომელსაც ერთდროულად შიგნიდან ვაშენებთ.

* * *
კაცთა სამყაროში შეუძლებელია ყველანაირი სწორხაზოვანი კლასიფიკაცია.

* * *
მარტოსულებად ჩვენ თვითონვე ვიქმნით საკუთარ თავს.

* * *
ქალი და მამაკაცი საკუთარ სრულყოფილებას დაქორწინებულ წყვილში აღწევენ, ხოლო დაქორწინებული წყვილი საკუთარ სრულყოფილებას ბავშვში აღწევს.

* * *
ადამიანის ჭეშმარიტი მოწოდება არც ბუნებით ტკბობა და მასზე ბატონობაა, არც სავსე ცხოვრებით სიამოვნება, არამედ ცნობიერებათა შორის მუდმივად მზარდი ურთიერთობა, საყოველთაო ურთიერთგაგების მიღწევა.

* * *
პიროვნების თაური გამოცდილება-დასაბამიდანვე მეორე პიროვნების გამოცდილებაა.

* * *
პიროვნება არსებობს მხოლოდ სხვისადმი მისწრაფებაში, იმეცნებს საკუთარ თავს მხოლოდ სხვისი მეშვეობით, თავის თავს მხოლოდ სხვაში პოულობს.

* * *
მე ვარსებობს მხოლოდ იმდენად, რამდენადაც ვარსებობს სხვისთვის, და არსებობის ეს სივრცე ნიშნავს სიყვარულს. პერსონალიზმი სწორედ მოცემული ჭეშმარიტებაა

* * *
მე მიყვარს, მაშასადამე მე ვარსებობ და სიცოცხლე ღირს იმად, რომ იგი ნაცხოვრები იქნას.

პიერ ლევი – კოლექტიური ინტელექტი

In Uncategorized on ივნისი 8, 2014 at 5:22 PM
crowdsourcing_prove_di_intelligenza_collettiva2

კოლექტიური ინტელექტი

– თქვენ მიუძღვენით წიგნი კოლექტიურ ინტელექტს, ვირტუალური განზომილების ანთროპოლოგიას. რა არის ეს?

 ვფიქრობ, რომ კომუნიკაციის თანამედროვე საშუალებები და კერძოდ, დიგიტალურ მეხსიერებაზე დაფუძნებული საკომუნიკაციო ტექნოლოგიები სრულიად ახალ შესაძლებლობებს ხსნიან. ამ წიგნით, ყველა ალბათობას შორის, სოციალური, კულტურული და პოლიტიკური თვალსაწიერიდან ვცდილობ დავინახო ყველაზე უფრო დადებითები. და ჩემი აზრით, სწორედ, კოლექტიური ინტელექტი წარმოადგენს ცივილურობის ყველაზე ნამდვილ და დამახასიათებელ პროექტს, რომელიც თავის დასაწყისს ახალ შესაძლებლობებში პოულობს. რა არის კოლექტიური ინტელექტი? უპირველეს ყოვლისა, უნდა ითქვას, რომ ინტელექტი დანაწილებულია ყველგან, სადაც კაცობრიობაა და რომ თანამედროვე ტექნოლოგიების საშუალებით შესაძლებელია ამ ყველგან დანაწილებული ინტელექტის მაქსიმალური დაფასება, განსაკუთრებით, ერთმანეთში სინერგიით. თუკი დღეს ერთმანეთისგან სხვა და სხვა ალაგას მყოფი პიროვნება ფლობს ურთიერთშემავსებელ ცოდნას, უახლესი ტექნოლოგიების საშუალებით, მართლაც შეუძლიათ დაუკავშირდნენ ერთმანეთს, ერთურთს გაუზიარონ ცოდნა, ითანამშრომლონ. ძალიან ზოგადად რომ ვთქვა, ძირითადად, აი, ესაა კოლექტიური ინტელექტი.

– ეს განხორციელების მდგომარეობაში მყოფი განმანათლებლური პროექტია?

– დიახ, გარკვეული თვალსაზრისით მივყვები, ვცდილობ, მივყვე და მწამს, რომ შეიძლება მივაღწიოთ განმანათლებლობის პროექტის განვითარებას. მშვენიერია, ოღონდაც, განმანათლებლების იმ ცხადად მიამიტი დამოკიდებულების გარეშე, რომელი რწმენითაც პროგრესი განისაზღვრება სამეცნიერო და ტექნიკური ევოლუციით. დღეს ცნობილია, რომ მოცემული საკითხის გადაწყვეტა არაა გარანტირებული და რომ დამოკიდებულია პოლიტიკურ ნებაზე, კულტურის მუშაკთა ისეთ მოღვაწეობაზე, რომლის მიხედვითაც ტექნიკის მიერ მოცემული შესაძლებლობები საზოგადოებაში დადებითად იქნება გამოყენებული. მაგრამ ეს ჯერაც გაურკვეველია.

პიერ ლევი – ფრანგი ფილოსოფოსი, კულტუროლოგი, საინფორმაციო ტექნოლოგიების მკვლევარი

-ზნეობის წინაშე პროგრესი დღეს სირთულეებს აწყდება, მაგალითად, ფასეულობების პრობლემა. შესაძლებელია თუ არა კოლექტიური ინტელექტის ეთიკა?

– რა თქმა უნდა, არსებობს კოლექტიური ინტელექტის ეთიკაც. ჩემი აზრით, დღეს მაქსიმალურად გამოიყენება და ფასდება მაგალითად, მატერიალური სიმდიდრე და სამეურნეო ნაწარმი. ეკოლოგიურ დონეზე ცდილობენ თავიდან აიცილონ ზედმეტი დანაკარგები და ვაცნობიერებთ, რომ ის, რაც ყველაზე მეტად გამოიყენება, ყველაზე ნაკლებადაა შეფასებული, რომ ნაკლებადაა გათვალისწინებული, რომ ყველაზე მეტად მნიშვნელოვანია, ანუ ფასეულობები და კაცთა მახასიათებლები, ცოცხალ ადამიანთა თვისებები და განსაკუთრებით, მათი უნარები და არა მხოლოდ ისინი, არამედ ზოგადად ამ თვისებათა ერთობლიობა. ვფიქრობ, დღეს გაგვაჩნია ის ტექნიკური საშუალებები, რომ დავაფასოთ და არ გავფანტოთ ადამიანური სიმდიდრე. თუკი მაგალითისათვის ავიღებთ უმუშევრობის ფენომენს, ცხადი გახდება, რომ ნიავდება კაცობრივი უნარების უზარმაზარი რაოდენობა – სწორედ ასე შეიძლება დავარქვათ – მაგრამ ასევე კლასიკურ სამუშაოშიც, ტეილორის ტიპის მუშაობაშიც, რომელშიც გარკვეულ პიროვნებას მკაფიოდ ჩამოყალიბებული დავალება ეძლევა, უზომო რაოდენობით იფანტება ადამიანური სიმდიდრე.  კოლექტიური ინტელექტის ეთიკა ითვალისწინებს სწორედ პიროვნებებში კაცობრივი უნარების ერთობლივ აღიარებასა და მათ ერთმანეთში, თუ  საზოგადოებაში გაზიარებას. შესაბამისად, პიროვნება ემსახურება საზოგადოებას – მაგრამ საამისოდ საჭიროა, რომ ინდივიდმა მთლიანად გამოხატოს საკუთარი თავი  – და ამავე დროს, საზოგადოება პიროვნებას – გამომდინარე იქიდან, რომ ყოველმა ინდივიდმა შეუძლია მიმართოს თავის ინტელექტუალურ რესურსებს და მათთან ერთობლიობაში საზოგადოების კაცობრივ თვისებებს. ძირითადად სწორედ ესაა კოლექტიური ინტელექტის შესაძლებლობები, რომელსაც თუ კარგად დავაკვირდებით, ეწინააღმდეგებიან ძალაუფლების ინტრიგები, ძალადობა და ბატონობა. აქ ისევ განვითარებისათვის ბრძოლას ვაწყდებით: თუკი საზოგადოებრივ ცხოვრებაში შეუძლებელია ამ უარყოფითი ასპექტის აღმოფხვრა, იმას მაინც უნდა ვეცადოთ, რომ შეძლებისდაგვარად შევზღუდოთ იგი.

– კომუნიკაციის ეს ეთიკა კონსენსუსს უნდა ემყარებოდეს, უმრავლესობის პრინციპს, თუ მსჯელობას?

– არა, არ შეიძლება იგი განისაზღვრებოდეს უმრავლესობის პრინციპით. საამისოდ საჭიროა, კარგად იქნას გაგებული დიგიტალურ მეხსიერების საშუალებებზე დაფუძნებული თანამედროვე ტექნიკური კომუნიკაციის ბუნება. ტრადიციულ მედიის კომუნიკაციაში, მაგალითად, ჟურნალ-გაზეთებში, რადიოში, ტელევიზიაში არის გავრცელებისა და მიღების ისეთი უამრავი ცენტრი, რომელნიც ერთობლიობაში პასიურები არიან, რადგან არ არიან ურთიერთკომუნიკაბელურები და, განსაკუთრებით, ერთმანეთისაგან გათიშულებს წარმოადგენენ. ამ შემთხვევაში, კოლექტიური ინტელექტის თვალთახედვიდან ეს ფაქტი საინტერესოა, რადგან ყველანი მონაწილეობას იღებენ ცენტრის მიერ მოწოდებულ ერთ და იგივე წარმოდგენებში, მაგრამ არ გააჩნიათ ინტერაქტიულობა, არ არსებობს კოლექტიური კონსტრუქცია. განსხვავებული კომუნიკაციის სქემას იძლევა ტელეფონი: მისი მეშვეობით კომუნიკაცია ორმრხივია, მაგრამ არ გააჩნია კოლექტიური კონსტრუქცია. კომუნიკაცია ინდივიდიდან ინდივიდზე გადადის. ვირტუალური განზომილების, ელექტრონულ ფორუმების, ინტერნეტის, ანაც უფრო ვიწრო დონეზე განცხადებათა ელექტრონული დაფების (BBS – Bulletin board system) მეშვეობით ბიზნესის, თუ ასოციაციების, თუ რაიონების დონეზე არის შესაძლებლობა, რომ ერთი დაუკავშირდეს მრავალს, რომ არა მხოლოდ ერთი უკავშირდებოდეს ადვილად მეორეს, როგორც სატელეფონო ქსელში, არამედ რომ ყველა ყველასთან იყოს კომუნიკაციაში. ამგვარად იქმნება საერთო კონტექსტი, მაგრამ ეს კონტექსტი არ იბადება ერთი გავრცელების ცენტრიდან, არამედ კოლექტიურ განხილვაში თითოეულის მიერ შეტანილი წვლილიდან. არავინაა ვალდებული სხვისი იდეები გაავრცელოს: უბრალოდ, მონაწილეობას იღებს იგივე შინაარსების სამყაროში, იგივე კონტექსტში. ჩემი აზროვნებიდან გამომდინარე, საქმე ეხება არა საერთო შეთანხმებამდე მისვლას, როგორც ამას სჩადის მთავრობათა უმრავლესობა. ეს კლასიკური წარმომადგენლობითი დემოკრატიის ერთგვარი ფორმაა. საპირისპიროდ, ვფიქრობ, რომ მოცემული სისტემის მეშვეობით, სრულიად განუმეორებელი საკითხის განვითარებასთან ერთად თითოეულს შეუძლია მიიღოს გარკვეული პოზიცია. ასევე, შესაძლებელი იქნება უმრავლესობების ჩამოყალიბება, იმდენი უმრავლესობის ჩამოყალიბება, რამდენი საკითხიც იქნება. ეს კი, რასაკვირველია, ინდივიდს მისცემს იმის საშუალებს, რომ გარკვეულ საკითხზე ერთი განსაზღვრული პოზიცია დაიკავოს, ხოლო მეორე საკითხზე განსხვავებული დამოკიდებულება და არა უბრალოდ ადამიანების მასიურად დიდი კატეგორიის ნაწილს წარმოადგენდეს, ვინც ერთ და იგივე იდეებს იზიარებენ ურთიერთში. პირიქით, შესაძლებელი იქნება ძალიან  ფაქიზი განსხვავებების მიღება.

-და მაინც, რა საფრთხეებს შეიძლება შეიცავდეს ეს ტენდენცია?

– რა თქმა უნდა, არსებობენ საშიშროებები. ვიტყოდი, რომ კოლექტიური ინტელექტის ეს პერსპექტივა იმ ნამდვილი სოციალური მოძრაობის შედეგია, რომელიც ამ სისტემის შემქნელ პიროვნებებს თავიანთი ინტელექტუალური ძალების, წარმოსახვების, ცოდნისა და ა.შ. გაერთიანების საშუალებას აძლევს. არ არსებობს არანაირი დიდი საზოგადოება, არანაირი მთავრობა, რომელმაც გადაწყვიტა ინტერნეტის შექმნა. ეს სრულიად სპონტანური ფენომენია. ეს კოსმოპოლიტი ახალგაზრდა დიპლომატების სოციალური მოძრაობაა, ვინც ინტერესდება კოლექტიური ინტელექტის ფენომენით. ის, რაც დღეს მოცემული უტოპიის გამზიარებელთა სოციალური მოძრაობის მიერ შექმნილ ვირტუალურ სამყაროში ხდება, მთავრობების მიერ ამ უკანასკნელის კოლექტიურ აპარატად, დიდ ტელევიზორად ქცევის სურვილია და არ ესმით კია, რომ ინტერაქტიული ტელევიზია თავისთავად ნონსენსს წარმოადგენს: ტელევიზია უკვე შეუძლებელია გახდეს ინტერაქტიული, საპირისპირო შემთხვევაში, იგი წყვეტს ასეთად ყოფნას; ანაც გააჩნია უკიდურესად შეზღუდული ინტერაქტიულობა. ან კიდევ ხდება მისი საქმოსნების, დიდი კომპანიების მიერ გამოყენება, ვინც მასში საბოლოოდ ხედავენ უზარმაზარი ბაზრის, გაყიდვების ახალი მობილური სამყაროს განვითარების შესაძლებლობას. სრულებით არ ვფიქრობ, რომ კაპიტალისტური ბაზრის ინვესტიცია რაიმე უარყოფით მოვლენას წარმოადგენს. მაგრამ ცუდი იქნებოდა, რომ ამ კომერციულმა მხარემ სრულიად დაჩაგროს, ან შეცვალოს სხვა განზომილება. დაახლოებით იმის მსგავსი თქმა იქნებოდა, როგორც აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებში იციან ხოლმე: დემოკრატიისთვის ვიბრძოდითო და კაპიტალიზმი მივიღეთო. მე ვამბობ, რომ ჩვენ გვჭირდება ყველი და ხილი. რატომაც არ განვავითაროთ ახალი ბაზრები? მხოლოდ იმ პირობით, რომ ბაზარმა არ გადააქციოს ნაკლებმნიშვნელვნად სხვა სფეროები, რომელნიც განაპირობებენ კაცობრიობისა და ცივილიზაციის სიმდიდრეების ზრდას. ჩემთვის ესაა უმთავრესი საფრთხე. სხვანი, პარანოიკული თვალთახედვისანი,  საუბრობენ კონტროლზე და ასე შემდეგ. არ ვარ ძალზე მგრძნობიარე ამ მხრივ, რადგან უპირველეს ყოვლისა, ფოსტიდან დაწყებული ყველა საკომუნიკაციო სისტემა პოლიციის მიერ იქნა გამოყენებული: ცნობილია, რომ პოლიცია ყოველთვის ხსნიდა წერილებს. დღეს, თუკი დაზვერვის, ან კონტრდაზვერვის სამსახურს უნდა სატელეფონო კომუნიკაციების მოსმენა, ამას აკეთებს. იგივე შესაძლებელია ვირტუალურ სამყაროშიც, მაგრამ ჩემის აზრით, ამ მხრივ არანაირ ხარისხობრივ სიახლესთან არ გვაქვს საქმე. მეტიც, ალბათ, კოდირებული ენის გამო ოდნავ უფრო რთულიც შეიძლება იყოს.

ინტერნეტში მილიარდობით ინფორმაცია და მონაცემების უზარმაზარი რაოდენობაა მოცემული. მაგრამ განათლება, რომელსაც ელინები “paideia“-ს, ხოლო გერმანელები “Bildung“-ს უწოდებდნენ, უფრო მეტი იყო, ვიდრე მხოლოდ ინფორმაცია და პირდაპირ ჩართულობას ნიშნავდა.

– მართლაც, განათლება რაღაც კონსტრუქციულია, ორგანული, გარკვეული სულისკვეთებით გასულიერებული. რაც აქ ხდება, ისაა, რომ სახეზეა უზარმაზარი რაოდენობის ინფორმაცია, მეტიც, არა მარტო უდიდესი რაოდენობის მონაცემების, არამედ ინფორმაციის მოზღვავება, წარღვნა ნამდვილი და პირდაპირი გაგებით. პირველი წარღვნა წყლის მეშვეობით მოხდა, მეორე კი ინფორმაციით ხდება. შესაბამისად, საჭიროა ვიცოდეთ, თუ რა უნდა შევინახოთ, რა უნდა მოვათავსოთ კიდობანში, როგორ უკეთ გავიკვალოთ გზა. ვირტუალურ სამყაროში მოგზაურობის პრობლემა ჩვენს წინაშე წარმოდგება, როგორც ნოეს კიდობანის ინფორმაციის ოკეანეში ცურვა. კარგია ამის გაცნობიერება. ვერცერთ ამ სისტემას ვერ გამოვიყენებთ შესაბამისად, თუკი არ გვექნება ინფორმაციის საორიენტაციო და შერჩევითი საშუალებები. არადა ისინი უფრო და უფრო მრავლდება, და ეს ძალიან მნიშვნელოვანია. მეორეს მხრივ, ვფიქრობ, რომ ცოდნისადმი დამოკიდებულება სრულიადაა შეცვლილი: ჩვენ ვცხოვრობთ იმ ხანაში, სადაც ერთ პიროვნებას, პატარა ჯგუფს უკვე არ ძალუძს ცოდნათა კრებულის კონტროლი და მისგან ერთი მთელის შექმნა. ეს ასევე შეუძლებელია მნიშვნელოვანი ადამიანთა ჯგუფის მიერ. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ერთი მთლიანობის ჩამოყალიბება, რომელსაც შეიძლება გააჩნდეს გარკვეული შინაარსი, შეუძლებელია განხორციელდეს ინდივიდების, თუ პატარა ჯგუფების მიერ. უნდა ვისწავლოთ სრულიად ახალ ცოდნასთან ურთიერთობის დამყარება. ერთგვარი გაგებით, ეს არაა ცუდი: ინდივიდს, თუ პატარა ჯგუფს მეტ თავისუფლებას ანიჭებს, მაგრამ რა თქმა უნდა, გაცილებით უფრო რთულია. საჭიროა, გარკვეული პოზიციის დაჭერა. თუკი დავრჩებით კარგად ჩამოყალიბებული, ერთიანი, კულტურული მთლიანობის ნოსტალგიით, იქიდან ვერ გამოვაღწევთ. ცოდნა, კულტურა ისაა, რაც საბოლოოდ აღწევს ტოტალიზების ჩარჩოებს. თქვენ გეუბნებიან: ხელმისაწვდომი გახდება ნებისმიერი ინფორმაცია, ინფორმაციული მთლიანობა, მაგრამ სწორედ პირიქითაა: აწ უკვე იცით, რომ ვერასოდეს შეძლებთ დაიტიოთ მთელი ინფორმაცია. ესაა ვირტუალური სამყაროს გზავნილი და თქვენ უნდა იცოდეთ შერჩევა. დავუბრუნდები კოლექტიურ ინტელექტს. თქვენ, რომელიც განეკუთვნებით პატარა ჯგუფს და რომელთანაც გაგაჩნიათ ახლო კავშირი, აროდეს გეცოდინებათ ყველაფერი და შესაბამისად, იძულებული იქნებით მიმართოთ სხვებსაც, სხვათა ცოდნასა და მათი საინფორმაციო ძიების უნარებს: ვირტუალურ სამყაროში ყველაზე ფასეული ის შეტყობინებებია, რომელნიც გეხმარებიან მინიშნებასა და ორიენტირებაში, ხოლო ყველაზე ნაკლებმნიშვნელოვანია ისინი, რომლებიც არსებული ინფორმაციის გამჭვირვალობის, თუ დანახვის გარეშე ზრდიან მის მოცულობას. დავაკვირდეთ მსოფლიო ქსელს, რომელიც ძალიან საინტერესო შემთხვევაა. თუკი რაიმე დოკუმენტს განვათავსებთ ინტერნეტში, თქვენ ერთდროულად აკეთებთ ორ რამეს: პირველი, ზრდით უკვე არსებულ ინფორმაციას, მაგრამ მეორეს მხრივ, აკეთებთ კიდევ სხვა რამეს: სხვა ინფორმაციასა და თქვენს დოკუმენტს შორის ამყარებთ კავშირს, იმ დოკუმენტთან მოსულ ნავიგატორს თქვენ ახვედრებთ თქვენს მოსაზრებას. შესაბამისად, არა მარტო ზრდით ინფორმაციას, არამედ ასევე მის ამ მთლიანობას სთავაზობთ თქვენს შეხედულებას. მსოფლიო ინტერნეტის წარმოადგენს არა მხოლოდ ინფორმაციის უზარმაზარ კრებულს, არამედ ათასობით განსხვავებული მოსაზრების ჯამია. საჭიროა, რომ იგი ამ მხრივაც განვიხილოთ.

– ალბათ, ვიმყოფებით გარკვეული პარადოქსის წინაშე, რადგანაც თუკი გაგვაჩნია იმის შიში, რომ ორუელის დიდი ძმა შეიძლება რეალობა გახდეს, მაშინ დღეს უნდა ვიბრძოლოთ ერთგვაროვნების წინააღმდეგ, რომ ყოველი განსხვავებულობა ერთნაირი გახდეს და რომ აღარ იყოს ჩარჩოებში ჩამწყვდეული აზროვნება.

– ჩემთვის მისასალმებელია ჩარჩოებისაგან თავისუფალი აზროვნება. არსებობს გაერთგვაროვნების ფენომენი, მაგრამ თუკი გადავხედავთ ღმერთის თვალთახედვიდან, ხდება სწორედ გაერთგვაროვნება, რადგან არ არსებობს ცენტრი, არ არის კონტროლი, არაა გამგებელი ინსტანცია. ამის საპირისპიროდ, თითოეული ინდივიდის თვალსაწიერიდან გამომდინარე, საჭიროა  ჩაღრმავებული და ამოზნექილი ზედაპირის მქონე მრაგვალგვაროვანი ლადშაფტის ჩამოყალიბება და ა.შ. ეს დუალიზმის ერთგვარი ფორმაა. მაგრამ ყოველი ინდივიდის, თუ მიკროჯგუფისათვის პეიზაჟი განსხვავებულია. საუბარი მაქვს მომავალზე, რომელიც უკვე ხორციელდება.

– კი მაგრამ ადამიანებს არ გაუჭირდებათ ორიენტირება ისეთ სივრცეში, სადაც არც დასაწყისია და არც გაგრძელება, არც გარეთ და არც შიგნით, არც შინაგანი და არც გარეგანი?

– სივრცე, რომელშიც ვიმყოფებით, გახდება მოებიუსის მსგავსი სივრცე, რომელშიც შინაგანი ხდება გარეგანი და პირიქით. მაგრამ არა მხოლოდ იმიტომ, რომ ვირტუალური განზომილება იყენებს ფიზიკური სივრცის ტალღებს. იგი გაცილებით უფრო ღრმაა. ზოგადად: ინფორმაცია გვაწვდის ცნობებს სინამდვილეზე. ამიტომ, საჭიროა შევძლოთ განსხვავების გაკეთება რუკასა და ტერიტორიას შორის. მაგრამ დღეს მთავარ ტერიტორიას რუკების ერთიანობა წარმოადგენს და შესაბამისად, შიგნიდან გარეთ და გარედან შიგნით გადასვლა უკვე არ ხდება მხოლოდ ფიზიკურ სივრცეში, არამედ ონტოლოგიურ განზომილებაში, ასე ვთქვათ, სახეთა სამყაროში.  სინამდვილე განუწყვეტლივ გადადის სახეებში და სახეები  მუდმივად გარდაისახებიან თავად რეალობად. აი, აქ მდგომარეობს ის სირთულე, რომლის პირისპირაც ვდგავართ. ერთგვარად, მუდამ ასე იყო, რადგანაც რა თქმა უნდა, არ არსებობს სინამდვილე დისკურსის, მისი შემქმნელი კულტურის გარეთ. ხოლო დღეს სრულიად ცხადი გახდა: ეს არაა ფილოსოფიური დასაბუთებების შედეგი, არამედ ისეთი რამაა, რაშიც შეგვიძლია ვიცხოვროთ, მინიმუმ ტექნიკურად და სოციალურად, ყოველდღიურად, და ადამიანთა უმრავლესობამ დაიწყო ამის გაცნობიერება.

– მაგრამ ეს არ მოადუნებს გრძნობიერ აღქმას ისეთი სახით, სადაც არ იქნებიან საჭირო გრძნობები?

– არ ვიტყოდი დარწმუნებით: პირველ რიგში იმიტომ, რომ მხედველობა უკიდურესად ვითარდება ყველა იმ საკომუნიკაციო სისტემის მეშვეობით, რომელიც ადამიანს შეუიარაღებელი თვალისათვის უხილავის დანახვის საშუალებასაც იძლევა. თქვენ ხედავთ სატელიტებით, ინფრაწითელი გამოსხივებით, სკანერებით, რომელთაც მედიცინას ფირფიტების წარმოების საშუალება მისცა და ა.შ. ასევე, შეხების გრძნობა, მგრძნობელობისა და მოძრაობის ურთიერთქმედება ტელეწარმომადგენლობაში უზომოდ ვითარდება ისევე, როგორც სმენა ტელეფონის, ახალი მუსიკებისა და მსგავსის მეშვეობით. დანამდვილებით ვერ გეტყვით, თუა შესაძლებელი გრძნობების ატროფიაზე საუბარი, რადგანაც ტელეწარმომადგენლობისა და ვირტუალურობის ყველა ამ სისტემაში ხდება გრძნობების ვირტუალიზირება და მათი განვითარება. ხდება არა ატროფია, არამედ შეგრძნებების, მათი გავრცელების, მათი ცვლილებებისა და ერთგვარად, მათი გაზიარების ვირტუალიზირება, რადგან ტელევიზია, როგორც ამას თვითონ ტერმინი ამბობს, არის ერთგვარი მანერა დავინახოთ შორს, მაგრამ ტელევიზიის ყველაზე საინტერესო მხარე ისაა, რომ ყველა ხედავს იგივე თვალით; ან ტელეფონი, რომ ყველა იყენებს საერთო მოსასმენ სისტემას. მაგრამ კოლექტიური ინტელექტი შედგენილია ინტელექტის, მეხსიერებისა და შეგრძნებების ყოველი განზომილებით.

 

იტალიურიდან თარგმნა კონსტანტინე ვეკუამ

წყარო: პარიზი, ევროპის საინფორმაციო ტექნოლოგიების ფორუმი (04.09.95)